Methodiek Most Significant Change

Met onze coach van Wageningen Universiteit Marlen Arkesteijn hebben we de methodiek geevalueerd. Is deze vorm van verhalen verzamelen en het duiden van deze verhalen een goede manier om complexe vraagstukken te ontrafelen? Marlen gaat hier een notitie over schrijven. Voor ons is de methodiek zeer waardevol gebleken. Niet alleen zijn we heel blij met de opbrengst (of die nu negatief of positief is, we zijn een heleboel te weten gekomen), maar het heeft ons getroffen dat de methodiek zelf een soort intervisiemogelijkheid is. Als we de kulturhus-betrokkenen mogen geloven (en dat doen we), hebben zij ook een hoop geleerd door heel bewust te kijken naar de vraag wat de betekenis van het kulturhus in de gemeenschap is. Hopelijk kunnen we nog meer ervaring op doen met deze methodiek op andere plekken.

Gedeputeerde Piet Jansen geinformeerd

Gisteren hebben Frederieke en ik onze opdrachtgever, gedeputeerde Piet Jansen geinformeerd over de eerste uitkomsten van het onderzoek. Het zijn nog voorlopige bevindingen, want we moeten ze nog onderbouwen met kwantitatieve gegevens. Dat gaan we de komende weken doen. Vast een tipje van de sluier: er is zeker een effect tussen kulturhusen en leefbaarheid. Uiteraard is het kulturhus niet de enige oorzaak van dit effect, maar het is voor het eerst dat we een goede argumentatie hebben gevonden over waar dat effect in zit (ontmoeting, nieuwe mensen leren kennen, nieuwe netwerken aanboren, minder zorg over de toekomst doordat er voorzieningen in het dorp zijn enzovoort) en hoe mensen in gemeenschappen dit ervaren. Binnenkort meer!

Zijn kulturhusen te vergelijken?

Zeker niet, is het eerste antwoord op de vraag of kulturhusen te vergelijken zijn. De methodiek die we in dit onderzoek naar de effecten van voorzieningen gebruiken leent zich niet voor vergelijkingen. Wat we verzameld hebben zijn heel individuele verhalen met een heel specifieke betekenis. Toch zijn er wel hoofdlijnen te herkennen die op alle drie plekken terugkomen. Afgelopen week hebben we hier met afgevaardigden van de drie gemeenschappen over gesproken. Hoofdlijnen zitten vooral in het belang van het gezamenlijk gebouw. En het feit dat wanneer je je interne samenwerking op orde hebt, er pas dan nieuwe activiteiten ontstaan en daarmee ontmoeting en daarmee is er impact op leefbaarheid. De grootte van de kern en de aanwezigheid van andere voorzieningen of ontmoetingsplekken spelen ook mee. In kleine gemeenschappen is het kulturhus de gemeenschap en in grotere gemeenschappen is het kulturhus meer een plek voor activiteiten. Beide goed, maar wel op een andere manier. De komende week gaan we de eerste hypothesen uitwerken en bespreken met onze opdrachtgever. Donderdag zitten we daarvoor met gedeputeerde Piet Jansen om tafel.

Overigens zijn we heel blij met de inzet die vanuit de drie gemeenschappen is getoont bij dit onderzoek. Zonder deze mensen hadden we dit natuurlijk nooit kunnen doen. Hulde!

Jaloerse Ommenaren

‘voor elkaar en met elkaar’, met deze typering van de Lemelervelder duiden de deelnemers in de duidingsbijeenkomst het verhaal over jaloerse Ommenaren en trotse Lemlervelders. Strekking van het verhaal: mensen uit omliggende dorpen die in De Mozaiek een activiteit van Landstede komen doen, zijn onder de indruk dat dit allemaal mogelijk is. Dat levert een gevoel van trots op. Ook zijn inwoners blij dat ze – doordat mensen van buiten komen – in hun dorp cursussen kunnen doen waar ze anders voor naar Raalte of Dalfsen moeten. Heeft dit ompact op leefbaarheid? Jazeker, want hierdoor kan kulturhus blijven bestaan en blijft Lemelerveld een aantrekkelijk dorp.

‘t Is wat

Volgende week komt de begeleidingscommissie Opmerkelijke Veranderingen weer bij elkaar. We hebben de opbrengsten van de drie duidingsbijeenkomsten verwerkt en gaan met de commissie aan de slag met het verdiepen van de relatie tussen de verhalen, de rol van het kulturhus-concept daarin en de relatie met de impact op leefbaarheid. Het schema dat we tijdens de bijeenkomsten hebben gebruikt ligt nog op mijn bureau. Een geinteresseerde collega werpt er een blik op en constateert: ‘t Is wat…. Een ding weet ik zeker: hoe hij deze opmerking ook bedoeld en wat de uitkomsten van het onderzoek ook zullen zijn. Het is zeker wat!

Optreden voor 250 mensen

Kinderen van het kleine plattelandsschooltje in Notter doen al op vroege leeftijd veel ervaring op op de planken. Het kulturhus biedt plek aan 250 mensen en met de jaarlijkse uitvoering van de musical van de oudste leerlingen van de basisschool zit het helemaal vol. Voor deze kinderen is dit een belangrijke ervaring die ze de rest van hun leven meenemen. Voor de gemeenschap van Notter is dit verhaal een mooi voorbeeld van hoe het kulturhus effect heeft op de leefbaarheid in de gemeenschap.

Betekenis van verhalen in Borne

In Borne gisteravond met een enthousiast groepje inwoners, participanten, bestuursleden en de gemeente had gewerkt aan het duiden van de verhalen die we in Borne verzameld hebben. Er mooi dat de Alzheimer week vorig jaar zo’n succes was, maar wat betekent dat nu? Gaat het over interne samenwerking (ook een mooi resultaat), of over het bereiken van nieuwe doelgroepen? En wat doet dat dan met leefbaarheid en welke rol speelt het kulturhus-concept dan? Erg boeiende vragen die we uitgebreid met elkaar besproken hebben en waar wij in onze eindconclusies mee aan de slag gaan. Volgende week Notter-Zuna en Lemelerveld. Ben benieuwd of daar dezelfde rode draden te vinden zijn.

Relatie verhalen en leefbaarheid

Vanavond een spannende avond. We gaan samen met geinterviewde inwoners van Borne aan de slag met het leggen van de relatie tussen de verhalen en de leefbaarheid. Daarvoor hebben we een mooie werkmethodiek (we werken met een zogenaamd interventieschema) ontwikkeld. Voor ons is het spannend, omdat deelnemers aan de discussie heel verschillende interpretaties kunnen hebben van een verhaal en de betekenis ervan. Het kan dus alle kanten op, maar levert ongetwijfeld wel een boeiende discussie op. Morgen meer!

Professionalisering van vrijwilligerwerk

De groepsbijenkomst in Borne leverde prachtige voorbeelden van activiteiten die nieuwe mensen naar het kulturhus hebben gekregen. Wat dit met leefbaarheid te maken heeft? Er komen verhalen over ontmoeting (ik kom nu mensen tegen die ik eerder niet kende, we hebben een groepje ‘lotgenoten’ n.a.v. een film) en over professionalisering van vrijwilligerswerk. Ik ben benieuwd of de verhalen in Borne een andere nadruk hebben dan inLemelerveld en Notter-Zuna, wat veel kleinschaliger gemeenschappen zijn. We weten het al binnen een paar weken want volgende week en die week er na gaan we de verhalen per gemeenschap duiden, samen met inwoners betekenis geven. Wordt vervolgd!

Wonen, werken, recreëren in Lemelerveld

Leefbaarheid heeft voor Lemelervelders alles te maken met een evenwicht tussen wonen, werken en recreëren. Gisteravond kwamen vertegenwoordigers vanuit het beheer, participanten en het bestuur van het kulturhus de Mozaiek en Heidepark bij elkaar voor de groepsbijeenkomst Opmerkelijke Veranderingen. We hebben met elkaar weer mooie verhalen verzameld. Hiermee is ook in Lemelerveld de tweede stap in het onderzoek afgerond. Bijzonder om te zien welke verhalen mensen vertellen en vooral de goede sfeer van vertrouwen waarin dit gebeurt. En ik weet eindelijk hoe het zit met de blauwe bus waar ik in de individuele interviews al vaker over hoorde. Bezoekers van het kulturhus doen hun aanmeldingsformulieren voor activiteiten in deze bus met de mededeling dat het dan ‘altijd goed komt’. Nu ik de betrokken verantwoordelijke heb ontmoet is het plaatje compleet. Over twee weken gaan we verhalen duiden.